Omvormer valt uit door te hoge netspanning: wat kun je doen?
Dossier Dit artikel hoort bij het dossier De afbouw van de salderingsregeling.
Een omvormer die uitvalt door te hoge netspanning schakelt zichzelf automatisch uit als beveiliging: het apparaat mag geen stroom terugleveren als het lokale net al vol zit. Je zonnepanelen wekken dan gewoon op, maar de stroom komt niet op het net terecht. Zelf meer van je eigen stroom verbruiken op piekmomenten verkleint het probleem het snelst.
Waarom schakelt een omvormer zichzelf uit?
Een omvormer bewaakt continu de spanning op het elektriciteitsnet waarop hij is aangesloten. Als op een zonnige dag veel huizen in dezelfde straat tegelijk stroom terugleveren, loopt de netspanning lokaal op. Zodra die spanning boven een ingestelde grens komt, stopt de omvormer met terugleveren als veiligheidsmaatregel. Dit is geen storing aan je installatie, maar een reactie op de staat van het net op dat moment. Het speelt vooral op momenten dat veel zonnepanelen in de buurt tegelijk piekproductie draaien, doorgaans midden op de dag in de zomer.
Wat kun je zelf doen?
De meest directe manier om minder last te hebben van uitval is minder stroom terugleveren op de momenten dat het net al vol zit. Dat betekent: je eigen zonnestroom zoveel mogelijk direct zelf gebruiken in plaats van naar het net sturen. Denk aan de wasmachine, vaatwasser of het opladen van een elektrische auto verschuiven naar de uren rond het middaguur, wanneer je panelen het meeste opwekken. Een thuisbatterij kan overtollige stroom opslaan in plaats van terug te leveren, waardoor je minder snel tegen de spanningsgrens van je omvormer aanloopt. Ook helpt het om bij de aanschaf van een nieuwe omvormer te letten op de instelbare spanningsgrenzen, en dit met je installateur te bespreken als uitval vaker voorkomt.
Waarom dit nu vaker speelt: saldering en het net
Dat het onderwerp actueel is, hangt samen met de veranderende regels rond zonnestroom. Tot en met 31 december 2026 kunnen huishoudens hun teruggeleverde stroom nog wegstrepen tegen hun verbruik via de salderingsregeling. Vanaf 1 januari 2027 stopt salderen definitief en krijg je voor teruggeleverde stroom alleen nog een vergoeding van je energieleverancier, die naar verwachting flink lager ligt dan de huidige verrekening. Het kabinet wil hiermee huishoudens juist stimuleren om zelf opgewekte stroom direct te gebruiken in plaats van terug te leveren, onder meer omdat de toename van teruglevering druk zet op het elektriciteitsnet. Wie nu al meer eigen stroom verbruikt in plaats van terug te leveren, bereidt zich dus tegelijk voor op de situatie na 2027 én verkleint de kans op omvormeruitval door netspanning. Lees meer over wat er concreet verandert op je energierekening in dit overzicht van zonneposten op de factuur.
Moet je je panelen dan maar uitzetten?
Nee, zonnepanelen blijven over de hele levensduur eigen stroom opwekken die drie tot vier keer goedkoper is dan ingekochte stroom, en dat verandert niet door incidentele uitval bij hoge netspanning. Het uitzetten van panelen is dan ook geen structurele oplossing en kost je vooral opbrengst. Overweeg dat alleen in specifieke situaties en nooit zomaar; wanneer uitzetten wél logisch kan zijn, lees je in een apart overzicht. Voor de meeste huishoudens is meer zelf verbruiken, eventueel gecombineerd met een thuisbatterij, de effectievere route.
Subsidie bij aanpassingen aan je installatie
Overweeg je naar aanleiding van herhaalde uitval een aanpassing aan je energiehuishouding, zoals een warmtepomp die je stroomverbruik overdag verhoogt? Woningeigenaren die in hun koopwoning wonen kunnen daarvoor in aanmerking komen voor de Investeringssubsidie duurzame energie en energiebesparing (ISDE) van RVO. In 2026 is hiervoor 500 miljoen euro beschikbaar, en de regeling loopt door tot 2031. Voor een zonneboiler of warmtepomp kan dit de investering verlagen, wat ook helpt om overdag meer van je eigen zonnestroom te benutten in plaats van terug te leveren.